18. Người tiều phu và ba vật quý

Ngày xưa, có hai vợ chồng bác tiều phu nghèo khổ nhưng ngay thật.

Có một hôm người chồng lên rừng đốn củi, thấy có một cây to lớn cành lá sum sê, từ thân cây ấy toát ra mùi trầm hương thơm phức. Không biết là cây trầm hương quý giá, bác ta lại nghĩ rằng mình đã tìm được nhiều củi, bác liền đưa rìu lên định chặt. Khi rìu vừa dính vào thân cây thì bỗng nhiên có tiếng nói từ trong thân cây phát ra kêu xin :

- Xin người hãy dừng tay lại, bởi đây là xứ xở của chúng, chúng tôi ở đây rất lâu đời, xin người đừng chặt tôi se xin biếu người một vật quý đó là mâm biết dọn.

Lời vừa dứt thì đã hiện ra một cái mâm sáng rực, trên mâm đầy ắp những món ăn ngon lạ. Bác tiều phu bụng đói sẵn chẳng sợ sệt liền ngồi ăn no nê rồi xách mâm trở về nhà. Về đến quán rượu ở đầu làng bác ta ghé vào. Bà chủ quán là một mụ già tham lam, xảo quyệt, nhìn thấy sắc mặt vui vẻ của bác tiều phu bà ta liền đon đả mời vào, khi bước vào trong quán bác nói :

- Hôm nay tôi xin đãi hai vợ chồng bác một bữa ăn ngon.

Vợ chồng chủ quán còn đang phân vân chưa hiểu ra sao, thì bác liền đập vào mâm và nói:

- Mâm dọn ! mâm dọn !

Vừa dứt lời, trên mâm đã đầy những vật ngon của lạ, biết rằng đó là mâm quý, hai vợ chồng chủ quán bèn chuốc rượu cho bác tiều phu say mềm rồi đổi chiếc mâm khác. Đến xế chiều, bác tỉnh lại bèn xách mâm đi về nhà, chẳng hay biết gì về việc đánh tráo ấy. Về đến nhà bác nói với vợ :

- Chiều nay nhà ta đừng nấu cơm, em lo dọn dẹp nhà cửa rồi mời cha mẹ đến dự tiệc cùng vợ chồng mình.

Bà vợ chỉ biết làm theo và không hỏi han gì cả. Khi đã đến đông đủ, bác mới đập vào chiếc mâm và nói :

- Mâm dọn ! mâm dọn !

Nhưng chẳng thấy gì hết, bác hổ thẹn trong lòng vô cùng tức tối cầm chiếc mâm lên bẻ nát. Mọi người ai nấy đều cho rằng bác đã lừa gạt, nói dối mọi người nên chửi bác một trận rồi bỏ về.

Sáng hôm sau, bác vác rựa lên rừng tìm đến cây hôm nọ chặt thật mạnh vào rễ cây. Cũng như lần trước tiếng nói vọng ra từ trong thân cây van xin hứa lần này thần cây xin biếu bác một con ngựa quý đẻ ra vàng. Dứt lời một con ngựa hiện ra, bác bèn cưỡi ngựa đi về nhà, cũng như mọi lần khi đi đến quán rượu, bác cũng dừng chân ghé vào. Mụ chủ quán đon đả chào mời, mụ ta biết ngay đó là con ngựa quý. Cũng như lần trước mụ chuốc rượu cho thật say rồi tráo con ngựa của mụ lấy con ngựa quý của bác tiều phu. Khi đã tỉnh rượu, bác leo lên ngựa trở về nhà. Đến nhà bác bảo vợ quét dọn sân sạch sẽ lấy chiếu bông ra trải để ngựa đẻ ra vàng. Bà vợ biết chắc rằng những điều mong đợi sẽ không bao giờ đến, nhưng cũng cố chiều theo ý chồng. Khi mọi việc chuẩn bị xong, bác đi đến vỗ vào lưng ngựa để ngựa đẻ ra vàng. Nhưng hỡi ơi vàng đâu chả thấy chỉ thấy toàn phần ngựa. Quá tức giận, bác lấy roi quất một trận, ngựa gần chết, con ngựa đau đớn lòng lên bứt dây chạy thoát.

Hổ thẹn trong lòng, bác nằm luôn ngoài sân lạnh giá. Trời mới vừa tảng sáng bác vác rìu lên rừng đi thẳng đến cây trầm hương. Lần này bác vừa chặt vừa nhiếc mắng thậm tệ cho việc thần cây lường gạt vừa qua.

Thần cây bèn năn nỉ và kể hết mọi chuyện về lòng dạ tham lam của vợ chồng chủ quán. Thần cây biếu cho bác một vật quý đó là ba điều ước: "Nọc căng, roi đánh" để lấy lại hai vật quý đã mất. Cũng như mọi hôm bác vào trong quán và lần này chẳng nói chẳng rằng bác ra lệnh : "Nọc căng, roi đánh !" Vừa dứt lời, nọc căng trói vợ chồng mụ chủ quán thật chặt, còn roi thì quất mụ liên tục không dứt. Quá đau mụ quỳ lạy xin tha tội và sai đầy tớ đem ra hai vật quý, lúc bấy giờ roi mới ngừng đánh.

Từ lúc được thần cây biếu ba vật quý, hai vợ chồng bác tiều phu làm ăn giàu có, và bởi do hai vợ chồng bác thẳng ngay và tốt bụng nên đã gặp điều may mắn. Bác thường dùng vật quý để giúp đỡ dân làng lúc hoạn nạn khó khăn.