20. Bánh biết nói

Ngày xưa, có một vị vua cai trị trong nước nay đã luống tuổi. Ngài muốn có được một người tài giỏi để cai trị nước, cho nên ngài truyền lệnh cho đi tìm người tài giỏi về để truyền ngôi báu.

Các sứ giả bèn cầm sắc chỉ vua ban ra đi tìm người tài giỏi khắp trong nước. Những dấu chân ngựa in khắp các nẻo đường, khắp các làng mạc xa xôi nhưng các sứ giả vẫn không tìm được. Vào một buổi sáng, hai sứ giả cưỡi ngựa đi ngang qua một cánh đồng gặp một người còn đang cày ruộng, hai sứ giả bèn cất tiếng hỏi :

- Từ sáng đến giờ, nhà ngươi cày được bao nhiêu đường cày ?

Bác nông dân trả lời :

-"Thưa tôi chẳng để ý, hết vạt này tôi lại cày tiếp vạt khác.

Hai sứ giả chẳng nói chẳng rằng rút roi quất vào người bác nông dân, rồi quay đầu ngựa đi thẳng.

Người nông dân khóc và than thân trách phận chẳng hiểu vì cớ gì mà mình bị đòn oan. Bỗng có một đứa bé trai khoảng mười bốn tuổi đang chăn dê ở một bãi cỏ gần đó chạy về, thấy cha đang khóc bèn hỏi :

- Sao cha lại khóc ?

Người cha kể lại những sự việc xảy ra lúc nãy, chỉ lối hai sứ giả vừa mới bỏ đi cho con biết.

Cậu bé cầm lấy roi chăn dê chạy theo bắt kịp hai sứ giả cậu vượt qua chặn lại lên tiếng hỏi:

- Xin hỏi, từ nơi xa đến đây hai ngài được mấy lần ngựa đứt dây, mấy lần ngựa lui ?

Hai sứ giả chẳng biết đường nào trả lời, cậu bé bèn lấy roi quất cho mỗi ông ba roi, xong quay trở về nhà và không quên cho hai sứ giả biết cậu chính là con trai của người nông dân mà hai ông đã đánh lúc nãy.

Hai sứ giả nửa muốn khóc nửa muốn cười vì đã thua một đứa trẻ. Hai sứ giả quay ngựa trở về triều tâu hết mọi sự việc cho nhà vua nghe. Nhà vua lấy làm mừng rỡ biết rằng đã tìm ra được người tài giỏi. Ngài truyền lệnh cho sứ giả đến báo cho gia đình bác nông dân biết lệnh nhà vua truyền ra bắt buộc trong hai ngày phải dâng cho vua một người đàn bà có râu và một sợi dây tro dài, đúng hẹn đem lên nộp, nếu không có sẽ bị chém đầu.

Hai vợ chồng bác nông dân buồn rầu lo lắng khóc than suy nghĩ mãi chẳng nghĩ được câu mà nhà vua ban ra, trách thằng bé đã làm ra chuyện liên lụy đến mình.

Buổi chiều cậu bé chăn dê trở về nhà, thấy cha mẹ ngồi khóc than bèn hỏi nguyên cớ. Cha mẹ cậu cho biết nhà vua đã ra lệnh dâng các thú nêu trên và cho biết thêm nếu không có sẽ bị chém đầu.

Nghe xong câu chuyện, cậu bé vui vẻ nói:

- Cha mẹ đừng lo, nhà mình nhiều lắm cứ để con lo liệu.

Cậu bèn chạy ra sau nhà, lấy rơm thắt lại thành một sợi dây dài đem về cuộn tròn lại, đem đặt vào trong một cái lu, xong cậu lấy lửa đốt và lấy nắp đậy lại, sau một đêm sợi dây rơm đã ra tro.

Sáng sớm cậu lo sắp xếp cho cha mẹ một con dê cái già có râu, một cái lu có nắp đậy bên trong là một sợi dây tro đem đến dâng vua.

Nhà vua rất mực sửng sốt, khen ngợi cậu bé có một trí tuệ hơn người. Nhưng ngài lại ra lệnh nữa, lần này phải đem dâng cho ngài một mâm bánh biết nói.

Đến ngày hẹn, cậu bé tắm rửa sạch sẽ và mặc quần áo đẹp nhất nói với cha mẹ đem theo một cái mâm, có khăn rèm tua chung quanh, khi đi đến gần cung điện cậu bảo cha mẹ đặt mâm xuống để cậu leo lên ngồi và bảo lấy khăn tua đắp kín lại đội đến dâng lên nhà vua.

Khi đi vào đến sân rồng, nhà vua liền hỏi:

- Bánh biết nói đâu ?

Cậu bé bèn giơ khăn tua lên, rồi bước xuống thưa :

- Thưa bệ hạ ! Bánh biết nói đây ạ !

Nhà vua vui mừng khôn xiết bèn ban thưởng châu báu vàng bạc cho cha mẹ cậu bé và giữ cậu bé ở lại hoàng cung. Nhà vua cho biết ý định khiêu khích muốn chiếm nước ta của vua láng giềng nọ về cuộc thi trâu.

Cậu bé bèn thưa :

- Tâu bệ hạ, cứ để cho hạ thần tính.

Trước khi thi húc trâu hai ngày, cậu lựa mấy con nghé còn đang bú nhốt riêng ra và sai thả đàn trâu mẹ ra đi ăn rồi nhốt riêng. Đến ngày thi đấu, bên nước vua láng giềng lùa đàn trâu xuống, con nào con nấy to, khoẻ, sừng nhọn hoắt đứng ngửa cổ chờ báng. Ở trong triều các quan ai nấy đều lo sợ.

Đến giờ thi cậu bé sai mở cửa chuồng, đàn trâu khát sữa đã hai ngày nay nhác trông thấy đàn trâu tốt tươi đang đứng nghênh chiến cứ tưởng là mẹ mình nên nhảy xổ đến giành nhau tìm vú bú, vừa bú vừa mừng. Đàn trâu kia thấy nhột cứ xoay mình mãi, càng xoay thì các con nghé cứ tìm vú bú mãi, đàn trâu kia nhột quá chịu không nổi liền còng đuôi chạy mất.

Biết trong nước có người tài giỏi, các sứ giả nước láng giềng kia xin cáo lui và bỏ luôn ý đồ xâm lấn nước khác.