Trong tuần đầu tiên của tháng Mười Một tại Việt Nam, các giảng viên thuộc Chương trình Nghiên cứu Việt Nam Toàn cầu (GVSP) của Viện Nghiên cứu Đông Á Weatherhead đã tổ chức một loạt hoạt động nhằm xây dựng cầu nối, mở rộng và làm sâu sắc thêm sự gắn kết của Đại học Columbia với quốc gia xã hội chủ nghĩa đang phát triển nhanh chóng này.

Thông qua các cuộc gặp gỡ cấp cao tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, Giáo sư Nguyễn T. Liên Hằng – Giáo sư Dorothy Borg về Lịch sử Hoa Kỳ và Đông Á, kiêm Giám đốc Viện Nghiên cứu Đông Á Weatherhead; Phó Giáo sư John Phan – Khoa Ngôn ngữ và Văn hóa Đông Á; Nghệ sĩ cư trú Weatherhead Tony Bùi; cùng Cố vấn cao cấp về Việt Nam Thomas J. Vallely đã củng cố những mối quan hệ hiện có và thiết lập thêm những kết nối mới với bốn cơ sở giáo dục và dân sự lớn. Nhìn chung, các cuộc gặp một lần nữa khẳng định vai trò của giáo dục như một nhịp cầu giữa các nền văn hóa và như một biểu tượng của di sản quốc gia.

Ngày 3 tháng 11: Văn Miếu – Quốc Tử Giám và Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam

_{Các bảng thông tin về Đại học Columbia và Chương trình Nghiên cứu Việt Nam Toàn cầu được trưng bày bên ngoài Văn Miếu – Quốc Tử Giám tại Hà Nội vào ngày 3 tháng 11 năm 2025. Triển lãm của Columbia sẽ được trưng bày cho đến Tết Nguyên đán vào tháng 2 năm 2026.}

Chuyến thăm của đoàn GVSP bắt đầu vào ngày 3 tháng 11 với hội thảo “Di sản Giáo dục và Văn hóa Đông – Tây” tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Hà Nội. Là trung tâm giáo dục đại học đầu tiên của Việt Nam, Văn Miếu – Quốc Tử Giám được thành lập dưới triều Lý vào năm 1070. Trải qua nhiều thế kỷ, nơi đây luôn được tôn kính như biểu tượng của tinh thần trọng học và tu dưỡng đạo đức của dân tộc, đồng thời hiện nay vừa là di tích lịch sử, vừa là trung tâm giao lưu học thuật và văn hóa.

Tại hội thảo, các giáo sư của Columbia cùng các học giả Việt Nam trao đổi về cách những triết lý giáo dục truyền thống có thể góp phần định hình giáo dục hiện đại và tinh thần công dân toàn cầu. Phó Giám đốc Lê Thị Ánh Mai mở đầu bằng việc nhắc lại vai trò lịch sử của Văn Miếu – Quốc Tử Giám với tư cách là trường đại học đầu tiên của Việt Nam và chiếc nôi của giáo dục đạo đức dựa trên nguyên tắc tự tu dưỡng, một nơi, như lời Tony Bùi chia sẻ sau đó, là “nơi việc học gắn liền với hành trình trở thành một con người tốt đẹp hơn.”

Giáo sư Nguyễn T. Liên Hằng nhấn mạnh rằng Đại học Columbia cũng chia sẻ sứ mệnh đào tạo những công dân nhân văn và có nền tảng đạo đức vững chắc. Bà cho biết Chương trình Đại cương (Core Curriculum) nổi tiếng của Columbia phần nào bắt nguồn từ chính sứ mệnh ấy:

“Columbia mong muốn đặt nền tảng giáo dục trên khoa học, triết học, văn học, âm nhạc và nghệ thuật, giúp sinh viên có chung một cơ sở tri thức để trở thành những công dân tư duy độc lập trong một thế giới phức tạp và kết nối sâu rộng.”

Phát triển chủ đề này, Giáo sư John Phan chia sẻ: “Dù chúng ta có vẻ rất khác nhau, Columbia và di sản giáo dục này vẫn chung một tầm nhìn về nhân loại: nơi tinh thần được hun luyện dưới sự chỉ dẫn của những bậc thầy, để tích lũy tri thức và chuyển hóa thế giới.” Ông cũng trình bày đầy thuyết phục về vai trò của ngành Nghiên cứu Việt Nam Toàn cầu tại Columbia, nhấn mạnh khả năng kết hợp giữa tinh thần cốt lõi của chương trình đại cương với “những giá trị, sức mạnh và chiều sâu văn hóa đặc thù của Việt Nam.” (Đọc toàn văn bài phát biểu của ông tại Quốc Tử Giám tại đây.)

_{Nghệ sĩ cư trú của WEAI, Tony Bùi, tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám ở Hà Nội vào ngày 3 tháng 11 năm 2025.}

Tony Bùi công bố một sáng kiến mới của GVSP mang tên Vietnam Arts in Action (VAiA), được hình dung như một nền tảng thúc đẩy giao lưu nghệ thuật giữa Việt Nam và thế giới, đặc biệt bằng cách tạo cơ hội cho các nhà làm phim trẻ, nghệ sĩ và sinh viên Việt Nam hợp tác với đồng nghiệp từ Columbia và nhiều quốc gia khác. Ông chia sẻ: “Nghệ thuật không tách rời khỏi giáo dục mà là một phần thiết yếu của nó.”

Hướng đến tương lai, các đại biểu cũng thảo luận về Digitizing Vietnam, dự án hợp tác giữa Weatherhead và Trung tâm Nghiên cứu Việt Nam (VSC) của Trường Đại học Fulbright Việt Nam (FUV), nhằm bảo tồn hình ảnh, bản thảo và tư liệu Việt Nam quý hiếm thông qua các công cụ AI và nhiều công nghệ số tiên tiến khác.

Một kết luận quan trọng của hội thảo là: bên cạnh những điểm tương đồng đã được nêu, các mô hình giáo dục Đông và Tây còn bổ trợ cho nhau chính nhờ những khác biệt của chúng, truyền thống phương Đông nhấn mạnh đạo đức và cộng đồng, trong khi phương Tây đề cao sáng tạo và tư duy phản biện.

_{Từ trái sang phải: Nghệ sĩ cư trú Tony Bùi; Giám đốc WEAI Nguyễn T. Liên Hằng; Giám đốc Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam (VNAM) TS. Lê Anh Tuấn; và Phó Giám đốc VNAM Bùi Công Duy tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam, Hà Nội, ngày 3 tháng 11 năm 2025.}

Cuối ngày hôm đó, Giáo sư Nguyễn T. Liên Hằng và Nghệ sĩ Cư trú Bui đã được Giám đốc Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam, Phó Giáo sư – Tiến sĩ Lê Anh Tuấn, cùng các giảng viên uy tín của Học viện tiếp đón. Thành lập năm 1956 và từng mang tên Nhạc viện Hà Nội, Học viện Âm nhạc Quốc gia là cơ sở hàng đầu của Việt Nam trong đào tạo và giảng dạy âm nhạc truyền thống và cổ điển. Phó Giám đốc của Học viện, nghệ sĩ violin Bùi Công Duy, là nghệ sĩ biểu diễn quốc tế và gần đây được The Tatler vinh danh trong danh sách “Những người có ảnh hưởng nhất Việt Nam.”

Cuộc gặp giữa Weatherhead với Lê Anh Tuấn, Bùi Công Duy và các đồng nghiệp của họ đã đặt nền móng cho sự hợp tác giữa Học viện Âm nhạc Quốc gia và sáng kiến Vietnam Arts in Action (VAiA) — sáng kiến mà Bui công bố trước đó trong ngày tại Quốc Tử Giám — qua đó thể hiện rõ tầm nhìn của VAiA trong việc sử dụng nghệ thuật như một nhịp cầu kết nối giữa Columbia và Việt Nam.

Ngày 4 tháng 11: Học viện Ngoại giao Việt Nam

_{Từ trái sang phải: Thomas J. Vallely; Bà Nguyễn Minh Hằng, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Việt Nam; và Nguyễn T. Liên Hằng tại Học viện Ngoại giao Việt Nam, Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 4 tháng 11 năm 2025.}

Một ngày sau, đoàn Columbia đến Thành phố Hồ Chí Minh để tham dự buổi “Đối thoại Chính sách” tại Học viện Ngoại giao Việt Nam, một cơ sở nghiên cứu và đào tạo. Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam Marc Knapper cùng tham dự với Giáo sư Nguyen và Cố vấn cấp cao Vallely. Phía Việt Nam có Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Bùi Thế Duy, cùng một số quan chức chính phủ và đại diện doanh nghiệp địa phương.

Trong bài phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Nguyễn Minh Hằng nhấn mạnh cam kết của Việt Nam đối với Quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam – Hoa Kỳ, được ký vào năm 2023, cũng như mong muốn tiếp tục mở rộng quan hệ song phương mà hai nước đã xây dựng kể từ khi nối lại quan hệ ngoại giao năm 1995.

Thứ trưởng đánh giá hợp tác giáo dục và đào tạo chuyên môn là hai lĩnh vực đặc biệt giàu tiềm năng. Bà nêu chương trình trao đổi của Trường Đại học Fulbright Việt Nam như một mô hình tiêu biểu và bày tỏ tin tưởng rằng việc phát triển các liên kết với Columbia, chẳng hạn Chương trình Lãnh đạo Việt Nam (VLP) của GVSP — chương trình tổ chức hội thảo và tọa đàm cho các cán bộ Việt Nam với sự dẫn dắt của các chuyên gia và học giả Hoa Kỳ — sẽ mở ra nhiều cơ hội hợp tác sâu rộng hơn nữa.

Trong phần trình bày tiếp theo, phái đoàn Hoa Kỳ được giới thiệu về chiến lược đầu tư của Việt Nam vào khoa học tiên tiến và công nghệ xanh như các động lực chủ chốt cho phát triển, cùng với những đóng góp kỳ vọng từ khu vực tư nhân. Cố vấn cấp cao Thomas Vallely điều phối phiên thảo luận xoay quanh những thách thức mà Việt Nam đang đối mặt khi nỗ lực đạt các mục tiêu phát triển trong bối cảnh môi trường địa chính trị ngày càng bất ổn.

Ngày 7 tháng 11: Trường Đại học Fulbright Việt Nam

_{Hiệu trưởng Trường Đại học Fulbright Việt Nam, TS. Đinh Vũ Trang Ngân, cùng Nguyễn T. Liên Hằng tại Thành phố Hồ Chí Minh vào ngày 7 tháng 11 năm 2025.}

Tại Thành phố Hồ Chí Minh vào ngày 7 tháng 11, Weatherhead đã ký kết thỏa thuận hợp tác dài hạn với Trường Đại học Fulbright Việt Nam (FUV), hướng tới việc xây dựng một cầu nối bền vững giữa giáo dục đại học Việt Nam và mạng lưới nghiên cứu quốc tế của Columbia.

Phát biểu tại lễ ký kết, Hiệu trưởng FUV, TS. Đinh Vũ Trang Ngân, khẳng định: “Trường Đại học Fulbright Việt Nam là một trường đại học được xây dựng tại Việt Nam, vì tương lai của Việt Nam, với mục tiêu mang đến nền giáo dục tốt nhất cho sinh viên Việt Nam và cho giới trẻ trên toàn thế giới.” Thỏa thuận giữa Weatherhead và FUV sẽ góp phần hiện thực hóa tầm nhìn ấy thông qua các chương trình trao đổi giảng viên – sinh viên và việc mở rộng cơ hội nghiên cứu chung.

Giai đoạn hợp tác mới này được định hướng nhằm tăng cường năng lực hoạch định chính sách của Việt Nam, dựa trên nền tảng mà Chương trình Lãnh đạo Điều hành Việt Nam (VELP) của GVSP đã xây dựng — thúc đẩy sự kết nối giữa giới học thuật và cộng đồng doanh nghiệp để đưa ra những giải pháp thực tiễn cho các thách thức phát triển.

Từ trái sang phải: Thomas Vallely, Cố vấn cấp cao, WEAI, Đại học Columbia; TS. Jonathan Pincus, Hiệu trưởng Trường Chính sách Công và Quản lý Fulbright (FSPPM); Annabel Lee, Giám đốc Chiến lược Chính sách và Vận động (APJ) và ASEAN, Amazon Web Services; Hiep Huynh, Tổng Giám đốc ACEN Việt Nam, trong phiên thảo luận “Hướng tới một Kỷ nguyên Phát triển Mới: Công nghệ, Giáo dục Đại học và Tương lai Cải cách ở Việt Nam” tại Trường Đại học Fulbright Việt Nam vào ngày 7 tháng 11 năm 2025.

Đưa tin trên truyền thông Việt Nam:
thethaovanhoa.vn
Vietnam.vn
VietnamPlus.vn