Truyện Ông thánh Ignacio de Loyola

Thủ bản Borg.tonch.5 hay “Truyện ông thánh Ignacio de Loyola” là một bản tiểu sử của ông thánh Ignacio de Loyola là đấng sáng lập cùng Bề trên Tổng quyền đầu tiên của Dòng Tên, trước tác bởi Thầy cả Philiphê do Rosario Nguyễn Văn Bỉnh, CO. Toàn bộ sách được viết bằng tiếng Việt chữ Quốc ngữ. Sách được hoàn thành vào năm 1819 ở Lisbon, Bồ Đào Nha. Sách được viết theo trình tự thời gian, từ thân thế của gia tộc Loyola xứ Basque đến khi ông thánh này qua đời mà làm nhiều phép lạ cho bổn đạo, cùng sự Dòng Tên sống lại sau thời gian bị giải thế. Sách có tổng cộng 723 trang và được chia thành 55 đoạn. Sách mở đầu từ việc ông thánh Ignacio sinh ra trong xứ Basque, cùng nhà cửa người là dòng dõi quý tộc. Tiếp đến sách thuật lại sự việc người bị đạn bắn què chân trong chiến dịch bảo vệ thành Pamplona, dẫn đến biến cố hồi tâm mà bỏ mọi sự thế gian để đi tu. Sách nói tiếp về việc ông thánh này đi rao giảng cùng tu học ở Paris, để rồi gặp được các bạn đồng chí hướng mà lập Dòng Tên. Tại Roma, các đấng sáng lập dâng thỉnh nguyện lên Đức Giáo hoàng Phaolô III vào năm 1540 và được chấp thuận cho lập Dòng. Đan xen giữa những câu chuyện liên tục thì cũng có truyện các phép lạ để làm nổi bật sự quan trọng của Dòng Tên trong lịch sử Giáo hội. Phần lớn các đoạn sau tập trung vào việc trình bày các nhân đức của ông thánh Ignacio, để làm thành một sách tu đức cho bổn đạo đọc và học theo. Cuối sách thuật lại việc ông thánh Ignacio qua đời và những phép lạ người làm sau khi chết. Ngoài ra cũng có một vài đoạn phụ kể về tình hình Dòng Tên gần thời Thầy cả Bỉnh. Thủ bản này giúp các học giả ngành Việt Nam học khai thác thêm về tiếng Việt trung đại qua cuộc đời ông thánh Ignacio de Loyola của Dòng Tên.