Cải biên điện ảnh đầu tiên thời thuộc Pháp, trường hợp phim Kim Vân Kiều
Bài nói trình bày về loạt bài Chớp bóng Bóng Kim Vân Kiều (1923–1924) của Nguyễn Văn Vĩnh, trong đó ông đề xuất chuyển thể Truyện Kiều thành phim điện ảnh. Nguyễn Văn Vĩnh nhìn nhận điện ảnh là công cụ văn minh kỹ thuật hiện đại, có thể truyền tải tư tưởng sâu sắc và cảm xúc nhân loại bằng hình ảnh, vượt khỏi biên giới ngôn ngữ. Ông cho rằng việc đưa Truyện Kiều lên màn ảnh là minh chứng cho khả năng tư duy, cảm xúc, và chiều sâu triết lý của văn chương Việt, qua đó phản bác lại luận điểm khai hóa của thực dân phương Tây cho rằng chỉ văn học Âu Mỹ mới đáng giá. Bộ phim Kim Vân Kiều ra đời năm 1924, với sự hợp tác giữa Việt Nam và Pháp, vừa là phương tiện tự hào dân tộc, vừa là công cụ trình diễn văn hóa dưới góc nhìn thuộc địa. Bộ phim được công chiếu không chỉ ở Hà Nội, Sài Gòn mà còn đến nhiều vùng quê, nơi khán giả dễ dàng nhận ra cảnh trí quen thuộc, từ đó tạo nên sự gắn kết cảm xúc và bản sắc. Dù hiện nay phim đã thất lạc, quá trình sản xuất và đón nhận Kim Vân Kiều phản ánh rõ nét sự đan xen phức tạp giữa nghệ thuật, tuyên truyền thực dân và tinh thần văn hóa dân tộc trong bối cảnh Việt Nam đầu thế kỷ 20.