Trong buổi trò chuyện sâu sắc thuộc series “Đọc lại Truyện Kiều”, Tiến sĩ Bùi Trân Phượng cùng MC Phan Đăng bàn luận về hai nhân vật ít được chú ý trong Truyện Kiều: Đạm Tiên và Giác Duyên. Với góc nhìn tâm lý học hiện đại, bà Phượng nhận định Kiều là người có “thần kinh yếu” – dễ xúc động, dễ lo âu – và Đạm Tiên không chỉ là một bóng ma, mà là biểu tượng cho nỗi bất an nội tâm, cho dự cảm mơ hồ về số phận truân chuyên của người phụ nữ.

Tuy nhiên, bà cũng nhấn mạnh vai trò siêu hình của Đạm Tiên như một mắt xích kết nối giữa cõi dương và cõi âm – phản ánh niềm tin văn hóa phương Đông về sự giao cảm âm dương. Dù vậy, Kiều không bị dẫn dắt hoàn toàn bởi định mệnh, mà vẫn luôn chủ động trong hành trình đời mình.

Trái ngược với Đạm Tiên, Giác Duyên là hình tượng hiện thân của từ bi, của cứu rỗi đời thường. Là một người phụ nữ yếu thế nhưng có tấm lòng rộng lớn, bà dang tay cứu Kiều bằng tất cả khả năng nhỏ bé của mình. Qua mối quan hệ giữa Kiều – Đạm Tiên – Giác Duyên, bà Phượng cho rằng Nguyễn Du đã dựng nên không chỉ một bức tranh tâm lý tinh tế mà còn phản ánh sâu sắc tinh thần văn hóa Việt Nam: nơi mà nỗi đau, định mệnh và tình thương cùng song hành.