Truyện Kiều, bản 1870

Bản Truyện Kiều năm 1870, do Nguyễn Hữu Lập (hiệu Lâm Nọa Phu) chép tay bằng chữ Nôm dưới triều Tự Đức, là một trong những văn bản quan trọng đối với việc nghiên cứu lịch sử truyền bản tác phẩm của Nguyễn Du. Khác với các bản khắc in cùng thời, bản chép tay này gồm 3.260 câu thơ, nhiều hơn sáu câu so với bản Truyện Kiều thông dụng (3.254 câu). Một điểm khác biệt đáng chú ý nằm ở đoạn Kim Trọng nhận tin chú qua đời và được gọi về chịu tang, tương ứng với câu 531–534 trong bản thông dụng. Trong bản 1870, đoạn này được triển khai thành sáu câu (531–536), thay vì bốn câu, bổ sung các chi tiết về việc tạm an táng tại Liêu Đông và đưa linh cữu về quê (trang 38-39). Sự khác biệt này cho thấy những biến đổi trong cách diễn đạt và truyền chép Truyện Kiều qua các dị bản thế kỷ XIX.
Truyện Kiều, bản 1870
Trang 45 / 233
Tips: Nhấp vào kí tự Hán Nôm để tra cứu trong từ điển.
Thương tình con trẻ thơ ngây,
Gặp cơn vạ gió tai bay bất kỳ!
Đau lòng tử biệt sinh ly,
Thân còn chẳng tiếc, tiếc gì đến duyên!
Hạt mưa sá nghĩ phận hèn,
Liệu đem tấc cỏ quyết đền ba xuân.
Sự lòng ngỏ với băng nhân,
Tin sương đồn đại xa gần xôn xao.
Gần miền có một mụ nào,
Đưa người viễn khách tìm vào vấn danh.
Hỏi tên, rằng: "Mã Giám sinh,
Hỏi quê, rằng: “Huyện Lâm Thanh cũng gần .”
Quá niên trạc ngoại bốn tuần ,
Mày râu nhẵn nhụi , áo quần bảnh bao.
Quốc ngữChú thích
Thương tìnhThương “lòng” con trẻ thơ ngây (LVĐ)
gầnHỏi quê, rằng: “Huyện Lâm thanh cũng ‘tắc’” (LVĐ)
bốn tuầnQuá niên trạc ngoại “tư” tuần (LVĐ)
nhẵn nhụiHai chữ này viết nôm là 忍 隊. Chữ “nhẵn” thì không có vấn đề gì phải đặt ra nữa nhưng chữ “nhụi” thì lại có vấn đề phải tìm hiểu thêm cho chính xác. Theo các từ điển thì chữ 隊 có mấy âm sau đây: A. Âm Hán Việt. Đội: một toán binh sĩ. Binh đội, quân đội, đội ngũ. B. Âm nôm. 1. Đội: để lên trên đầu: đội mũ, đội nón, đội ơn. 2. Đỗi: độ, chừng mực. Quá đỗi, một đỗi ra. 3. Đụi: tiếng vật gì té xuống đất. Té cái đụi, lụi đụi. 4. Đòi: nhiều, đòi hỏi, yêu cầu. Đòi hỏi, đòi cơn, đòi nợ. 5. Dội: thối lại, dồn lại. Tiếng dội, dội ngửa. 6. Dụi: dòng dây đưa xuống, chúi xuống. Dụi xuống, ngã dụi. Theo nguyên tắc chuyển âm d thành nh thì dịp → nhịp, dọn → nhọn, dát → nhát, dúi → nhúi thì “dụi” có thể chuyển thành “nhụi”. Vậy hai chữ 忍 隊 chỉ có thể phiên âm là “nhẵn nhụi” và là một từ láy như ta vẫn quen đọc từ trước tới nay chứ không thể phiên âm là “nhẵn trụi” được.
Tiêu đề:
Truyện Kiều, bản 1870
Tác giả:
Unknown:
Loại tài nguyên:
Image, Text
Nơi xuất bản:
N/A
Ngày tạo:
1870
Định dạng:
Digital
Ngôn ngữ:
Hán Nôm, Tiếng Việt
Chủ đề:
Văn học Việt Nam cổ điển, Văn học Việt Nam
Điều kiện truy cập:
Open access for educational and research purposes; commercial use prohibited.