Tips: Nhấp vào kí tự Hán Nôm để tra cứu trong từ điển.
A hoàn
TRÊN DƯỚI
LIỀN XUỐNG ở A; LÊN XUỐNG ở B; TRÊN DƯỚI ở bản 1872. Hai chữ này cũng gặp cả ở bản 1871, bản 1879. Sự khác nhau giữa ba bản cổ và A, B thì rõ; còn giữa A, B rất dễ lẫn lộn.
giục mau,
Hãi hùng nàng mới theo sau
MỌI
Ba bản in THEO SAU MỘT NGƯỜI bản A, bản C, bản D. Hai bản in THEO SAU MỌI NGƯỜI bản B và bản này.
người.
NHÁC
Ba dị bản: NGƯỚC TRÔNG ở A và B; NHÌN TRÔNG ở C và D; NHÁC TRÔNG ở bản này.
- Chữ RỘNG khắc rất chuẩn ở bản B. Ở ba bản 1871, 1872, 1879 khắc thành chữ KHOÁNG Hán Việt: chắc đọc Nôm là chữ THOÁNG; nhưng cũng không loại trừ khả năng đọc RỘNG, theo nghĩa; hay vốn là RỘNG, nhưng khắc không chuẩn thành chữ KHOÁNG?
trông toà THOÁNG dãy dài,
"Thiên quan trủng tể" có bài treo. trên.
BẰNG
Các bản A, B, C, D đều BAN NGÀY; riêng bản này khắc BÌNH NGÀY. Có phải là BAN NGÀY khắc nhầm mà thành? Hay đây là cách dịch Nôm hai chữ BÌNH NHẬT với nghĩa là “ngày thường” (HTC)? Nên đọc thế nào: BÌNH NGÀỶ Hay là BẰNG NGÀỶ Có lẽ đọc BẰNG NGÀY thì thuận với một cách nói khác, với nghĩa tương đương, đã sẵn có là HẰNG NGÀY.
- Cũng chỉ bản DMT này dùng chữ NẾN; các bản A, B, C, D đều dùng chữ SÁP.
ngày NẾN thắp hai bên,
TRÊN giường
Câu này có ba dị bản:
- GIỮA GIƯỜNG... NGỒI TRÊN ở bản A;
- GIỮA GIƯỜNG... NGỒI LÊN ở bản B;
- TRÊN GIƯỜNG... NGỒI TRÊN ở hai bản C, D. Còn ở bản DMT này thì đang còn một băn khoăn: chúng tôi hiện vẫn không biết nên đọc NGỒI TRÊN hay NGỒI LÊN? Đọc NGỒI TRÊN là cho rằng 2 chữ coi như nhau; đọc NGỒI LÊN là cho rằng sự khác nhau ở mặt chữ đủ để phân biệt.
thất bảo ngồi LÊN một bà.
Gạn gùng ngọn hỏi ngành tra,
Sự mình nàng ĐÃ cứ mà gởi thưa.
Bất tình nổi trận mây mưa.
Diếc nàng: “Những
GIỐNG
Chữ GIỐNG ở bản B khắc thành chữ CHỦNG bình thường, không kị húy (cũng như sau này, ở câu 2066, 2097) tuy rằng đã từng kị húy 4 lần, ở 4 câu 243, 258, 853, 1194! Ở bản C, GIỐNG khắc thành chữ CHỦNG giản hóa; ở bản D cách khắc hơi lạ, không rõ do kị húy hay do khắc không chuẩn chữ CHỦNG giản hóa (gồm bộ HÒA và chữ THÂN). Riêng ở bản này việc kị húy rất triệt để: trong câu này trên đầu chữ CHỦNG có thêm ba kí hiệu nhỏ theo lối “gia dạng”.
bơ thờ quen thân.
"Con này chẳng phải thiện nhân,
“Chẳng
MÀU
Hai dị bản: PHƯỜNG TRỐN CHÚA ở hai bản A, B; MÀU TRỐN CHÚA ở ba bản C, D, DMT. Ở câu sau (1731) khắc chữ CÒ nhưng theo TVK thì đọc GÀ cũng được!
trốn chúa thì quân lộn
"Ra tuồng mèo mả cò đồng,
"Ra tuồng lúng túng chẳng xong bề nào.
"Đã đem mình bán cửa tao,
“Lại còn
khủng KHIỂN
KHỦNG KHIỂN = “thủng thỉnh, lần lần” (HTC) KHUYỂN đọc là KHIỂN là rất ăn khớp, nhưng theo VVK (35) ở Nam bộ còn đọc KHỈNH, KHỦNG KHỈNH nay rất phổ biến nhưng trong HTC không có. Chữ THẾ phải bộ THẠCH!
làm cao thế này!
“GIA PHÁP ĐÂỦ TRẺ nọ bay!
"Hãy cho ba chục biết tay một lần."
A hoàn
Chữ A ở đây cũng khắc thành chữ LIỄU như ở trên (câu 1719).
trên dưới dạ rân,
Dẫu rằng trăm miệng khôn phân nhẽ
NÀO
Chữ NÀO bị xoá.
.