Ngày 11 tháng 4 năm 2025, tại Trường Đại học Fulbright Việt Nam, dự án Digitizing Việt Nam đã chính thức ra mắt website – đánh dấu một bước tiến quan trọng trong nỗ lực bảo tồn và lan tỏa di sản văn hóa Việt Nam thông qua công nghệ số.

Dự án là sáng kiến hợp tác giữa Trung tâm Nghiên cứu Việt Nam (Đại học Fulbright Việt Nam) và Viện Nghiên cứu Đông Á Weatherhead (Đại học Columbia), với sự tài trợ của Quỹ Henry Luce. Với phương châm tiếp cận đa ngành, Digitizing Việt Nam xây dựng một nền tảng nghiên cứu - giáo dục mở, nơi di sản & các công trình học thuật được số hóa, phân tích, và kết nối với hiện tại và tương lai.

Gs. John Phan trình bày về công trình nghiên cứu mới nhất về tiếng Việt.

Những kho tư liệu-công cụ kiến tạo nên bức chân dung số của Việt Nam

Trên nền tảng này, người dùng có thể tiếp cận:

• Kho văn bản Hán–Nôm tiền hiện đại & Các bộ sưu tập hiện đại, chọn lọc theo chủ đề lịch sử, văn hóa, ngôn ngữ
• Công cụ nhân văn số hỗ trợ nghiên cứu & phân tích
• Thư viện tài nguyên giáo dục

Các bộ sưu tập tiêu biểu bao gồm:

• Ngôn ngữ. Văn Tự. Ngữ Văn
• Các Dân Tộc Việt Nam: Ngôn Ngữ và Văn Hóa
• Tinh Hoa Văn Học và Ngôn Ngữ Việt Nam
• Nữ Giới Chung
• Truyện Kiều
• Lục Vân Tiên
• Lịch sử truyền miệng về Trịnh Công Sơn
• Khoảnh khắc Việt Nam 

Ngoài ra, nền tảng còn lưu trữ các tư liệu quý hiếm như bản phim Kim Vân Kiều (1924), phục vụ các hướng nghiên cứu về chuyển thể văn học – điện ảnh.

Các công cụ đang và sẽ phục vụ cộng đồng học thuật

• Công cụ Kiều – Chú giải chữ Nôm, so sánh dị bản, phát hiện câu độc nhất
• Hệ thống từ điển Hán–Nôm  – Bao gồm công trình của GS. TSKH. Nguyễn Quang Hồng, Linh mục Anthony Trần Văn Kiệm, ...
• Nền tảng OCR – Trích xuất & chú giải văn bản từ ảnh tư liệu

Lê Hoàng Phúc, kỹ sư phát triển web, đang hướng dẫn cộng đồng cách sử dụng nền tảng OCR hình ảnh.

Chung Tay Gìn Giữ Di Sản Văn Hóa

Sự kiện cũng hân hạnh đón chào sự tham dự của PGS.TS Đinh Điền đến từ Đại học Khoa học Tự nhiên, ĐHQG TP.HCM. Tại đây, thầy đã trực tiếp hướng dẫn người tham dự cách sử dụng Kim Hán Nôm – một công cụ dịch thuật Hán–Nôm do nhóm của thầy phát triển.

Đầu năm 2025, dự án Digitizing Việt Nam đã đóng góp 4,7 TB dữ liệu Hán–Nôm từ thư viện Đại học Columbia nhằm nâng cao khả năng nhận diện và dịch thuật của công cụ này. Việc tích hợp dữ liệu vào Kim Hán Nôm là một phần trong cam kết mở rộng hợp tác và phát triển cộng đồng học thuật của dự án.

Hiện tại, Kim Hán Nôm đã được trưng bày trong Thư viện Công cụ Nhân văn số trên nền tảng Digitizing Việt Nam, và dự án khuyến khích các nhà nghiên cứu tiếp tục đóng góp chú giải chính xác để tối ưu hóa độ hiệu quả của công cụ này. Đây được xem là một bước tiến quan trọng trong hành trình xây dựng môi trường học thuật mở, nơi công nghệ và tri thức cùng hỗ trợ công tác gìn giữ di sản văn hóa Việt Nam.

Thầy Đinh Điền đã trực tiếp hướng dẫn các khán giả sử dụng công cụ dịch Hán Nôm do Đại học Khoa học Tự nhiên, ĐHQG TP.HCM phát triển.

Sự kiện ra mắt nền tảng Digitizing Việt Nam không chỉ đánh dấu một cột mốc trong hành trình bảo tồn và lan tỏa di sản văn hóa Việt Nam, mà còn mở ra những khả thể mới cho nghiên cứu, giảng dạy, và kết nối cộng đồng trong thời đại số.

Đội ngũ dự án cùng các cố vấn, chuyên gia và các nhà tài trợ

Khi các giá trị văn hóa được lưu giữ trên nền tảng số, được tiếp cận dễ dàng bởi mọi đối tượng quan tâm, và được nuôi dưỡng bởi những nỗ lực hợp tác liên ngành – chúng ta đang tạo nên một chân dung Việt Nam mới mẻ không chỉ cho hôm nay, mà còn cho các thế hệ mai sau.